Dünyânın derman görünen hoşlukları, gerçekte derttir; tatlısı acıdır; güzeli çirkindir.
Dünyâ ateşe mensuptur, nura değil; sonunda da adamı, aslı olan cehenneme çeker;
çünkü « Herşey döner, aslına varır.»

Evliyanın durağı ne cehennemdir, ne cennet;
netekim «Gerçeklik makamında, gücü yeten padişahın katında» buyurur.
Bir kimse, padişahın yanına gitse, faydası için padişahtan bir beylik, bir mevki istese,
bunun, padişahın değil, kendi faydası için ister.
Bu, şunun aksinedir:
Birisi, bir güzele âşık olsa, ondan mal istemez; belki malını feda eder ona.
Güzelden isteği, kendi hayrı için değildir, dileği o güzeldir ancak.

Şu hâlde zahitler, cehennem korkusundan, cennete girmek sevdasından Allah'a ibâdet ederler;
evliyâsa bunun aksine, Allah'a, Allah için ibâdet ederler,

Bedenini öldürmeyen, arıklaştırmayan, sonunda cehennem otu,
cehennem gıdası olur, insan, gerçekte candır ama kendini beden sanır.

Netekim Senâî buyurmuştur :

Sen cansın: kendini cisim sanıyorsun.
Sen ırmaksın; kendini testi sanıyorsun.
Asıl olan varlığını bırakmıştır da düşman olan yabancı bedene sarılmıştır.
beden ondan ayrılmayı diler; oysa gece - gündüz onu besler; kendisini aç - çıplak bırakır.

Şehvetin tadı - tuzu, bil ki acılıklarla, zahmetlerle dopdoludur;
melhemide baştan başa tümden yaradır - beredir.

Bu dünyânın lezzeti, zevki ateştir; gül gibi görünür ama dikendir.
Bu dünyâ, tuzağa, yeme benzer; her neşesinin, her sevincinin altında yüzlerce gam gizlidir.


SULTAN VELED'İN ESERİ : İBTİDÂ-NÂME 5